Opublikowano: 2026-01-10

Prowadzenie działalności gospodarczej wiąże się z podejmowaniem różnego rodzaju decyzji w zależności od zaistniałych okoliczności.

Przedsiębiorca kupując towar handlowy zamierza go sprzedać. Niekiedy jednak nie może tego dokonać z różnych przyczyn.

Jednym z wyjść z takiej sytuacji jest wycofanie takiego towaru z działalności i przekazanie go na użytek prywatny przedsiębiorcy. Co się z tym wiąże na gruncie VAT?

Czym jest towar handlowy

Towar handlowy w działalności gospodarczej to najprościej mówiąc rzecz ruchoma lub nieruchoma (albo prawa do tych rzeczy), które przedsiębiorca nabywca celem dalszej odsprzedaży.

Niemniej towarem handlowym mogą być bardzo różne rzeczy lub prawa majątkowe.

Dlatego też np., gdy towarem handlowym jest żywność, często spora jej część ulega zepsuciu. Nie stoi to natomiast na przeszkodzie ujęcia wartości strat tego towaru w kosztach uzyskania przychodu, jeżeli strata ta jest niezawiniona przez przedsiębiorcę, właściwe udokumentowana i związana z normalnym ryzykiem prowadzenia działalności.

Tego typu likwidacja towaru handlowego nie będzie także podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT należnym.

Towary handlowe mogą ulec również i uszkodzeniu. Mogą się zestarzeć np. używany sprzęt RTV czy AGD.

W niektórych przypadkach przedsiębiorcy decydują się na wycofanie towaru handlowego z działalności.

Co wówczas dzieje się z podatkiem VAT, który odliczyli przy jego nabyciu?

Wycofanie towaru handlowego z działalności

Wycofanie towaru handlowego z działalności wiąże się z przeniesieniem części majątku firmowego do używania w innym celu niż w działalności gospodarczej.

Przedsiębiorca decyduje, że od konkretnego dnia dany towar nie będzie użytkowany w działalności gospodarczej a zostanie mu nadane po prostu inne przeznaczenie.

Wycofanie towaru handlowego z działalności może nastąpić z różnych przyczyn. Typowymi przykładami mogą być:

• zepsucie (przeterminowanie) towaru,
• zmiana trendów,
• uszkodzenie, zniszczenie towaru,
• kradzież towaru,
• likwidacja (części) firmy, oddziału firmy, magazynu,
• darowizna towaru,
• wycofanie towaru na cele prywatne przedsiębiorcy, pracowników, wspólników itd.

Wycofanie towaru handlowego z działalności na gruncie VAT

Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11.03.2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2025 r. poz. 775) opodatkowaniu podatkiem VAT podlega:

1. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju,
2. eksport towarów,
3. import towarów na terytorium kraju,
4. wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju,
5. wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

Jedną z powyższych grup transakcji, jakie podlegają opodatkowaniu podatkiem VAT jest odpłatna dostawa towarów lub usług dokonana na terytorium Polski.

Należy w tym miejscu zauważyć, iż odpłatna dostawa towarów to przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Poza sprzedażą towarów, odpłatną dostawą towarów jest np. wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze czy wydanie towarów na podstawie umowy komisu albo oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste czy nawet zbycie praw majątkowych.

ISTOTNE:

Odpłatna dostawa towarów podlegająca opodatkowaniu VAT to także nieodpłatnie przekazanie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

1. przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
2. wszelkie inne darowizny

– jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do odliczenia podatku VAT od zakupu, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Zatem gdy czynny podatnik VAT wycofuje ze swojej działalności towar handlowy, od zakupu, którego odliczył VAT, wówczas wycofanie to podlega opodatkowaniu podatkiem VAT.

Obowiązek opodatkowania podatkiem VAT występuje wówczas w dniu dokonania wycofania danego towaru handlowego.

ISTOTNE:

Podstawą opodatkowania podatkiem VAT będzie cena nabycia lub koszt wytworzenia danego towaru handlowego niemniej nie wyższa niż aktualna wartość rynkowa wycofywanego towaru handlowego.

Jeżeli natomiast czynny podatnik VAT nie miałby prawa do odliczenia VAT przy zakupie wycofywanego towaru handlowego, wówczas nie miałby obowiązku opodatkować podatkiem VAT ten wycofywany towar.

Podatnik zwolniony z VAT, który w czasie nabycia danego towaru handlowego korzystał z tego zwolnienia z VAT także nie ma obowiązku opodatkowania podatkiem VAT wycofywanego towaru handlowego.

Wycofanie towaru handlowego z działalności i brak korekty odliczonego VAT

Wycofanie towaru handlowego z działalności na cele prywatne, pomimo, iż stanowi zmianę przeznaczenia tego towaru (wykorzystywanie na sprzedaż opodatkowaną VAT a następnie przeniesienie do wykorzystania na cele prywatne) to nie podlega korekcie odliczonego przy zakupie tego towaru podatku VAT.

Dzieje się tak, dlatego, że wycofanie towaru handlowego z działalności (na gruncie VAT) na cele prywatne zrównane jest z odpłatną dostawę towaru podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT (domniemaniem przeznaczenia towaru wciąż na sprzedaż opodatkowaną VAT).

Stąd wycofanie towaru handlowego nie podlega korekcie odliczonego przy nabyciu tego towaru podatku VAT z uwagi na kwalifikację tego wycofania, jako odpłatnej dostawy towarów (sprzedaży towarów – przeznaczenie sprzedaż opodatkowana VAT). Oczywiście przy założeniu, że w czasie, gdy towar handlowy występował w działalności nie nastąpiła zmiana jego przeznaczenia np. z działalności opodatkowanej VAT na działalność zwolnioną z VAT.